Yerel saat nedir nasıl hesaplanır ?

Yerel saat hesaplamaları nedir
Yerel saat : Dünya, kendi ekseni etrafındaki bir dönüşünü 24 saatte ta­mamlar. Bir gün boyunca, Dünya; üzerindeki 360 meridyen yayı, Güneş’in önün­den geçer.

Böylece Güneş’in Önünden her 4 dakikada, bir meridyen yayı geç­miş olur (360* x 4′ = 1440 dakika 1440′: 60 = 24 saat). Aynı meridyen yayı üze­rindeki yerler, Güneş’in karşısından aynı anda geçtiklerinden aralarında zaman farkı yoktur.

Yan yana iki meridyen yayı arasında ise 4 dakikalık bir zaman farkı vardır. Demek ki, her meridyen yayının Güneş’e olan konumuna göre bir saati vardır. Buna yerel saat denir

Yerel saate göre; Dünya üzerindeki bir yere, güneş ışınlarının dik veya dike en yakın olarak geldiği an, o yerin öğle vaktidir ve saat 12.00’dir.

Aynı meridyen yayı üzerindeki bütün noktalarda öğle vakti, aynı anda oluşur. Ancak 21 Mart ve 23 Eylül tarihleri dışında ayni meridyen yayı üzerinde bulunan noktaların sabah ve akşam vakitlerini belirleyen yerel saatleri aynı olmaz. Çünkü enlem farkından do­layı, ekvatordan kutuplara doğru gidildikçe gece ve gündüz süresi değişir.

Örne­ğin; 21 Haziranda 30′ doğu meridyeninin ekvatoru kesen noktasında Güneş battı­ğı hâlde, aynı meridyenin 60′ kuzey paralelini kestiği noktada henüz gündüzdür.

Böylece söz konusu noktaların akşamı belirleyen yerel saatleri farklı, öğleyi belir­leyen yerel saatleri aynıdır. Buna göre, birbirinden farklı konumlara sahip iki nokta­nın boylamlarının aynı olması, aynı yerel saate sahip bulunduklarını gösterir.

Meridyenler arasındaki uzaklık, açı olarak 1 derece; zaman olarak ise 4 da­kikadır. Doğudaki noktaların yerel saati, batıdaki noktaların yerel saatinden her meridyen için 4 dakika daha ileridir.

Yerel saatin nasıl hesaplanacağını birkaç örnekle açıklayalım:

29* doğu boylamında yer alan İstanbul’da yerel saat 11.00 iken, 33′ doğu boylamında yer alan Ankara’da yerel saat kaç olur?

Önce İstanbul ile Ankara arasındaki meridyen farkı bulunur:

33* – 29 * = 4*

Her meridyen arasında 4 dakika zaman farkı olduğuna göre İstanbul ile An­kara arasındaki zaman farkı 4′ x 4′ = 16 dakikadır.

Ankara, İstanbul’un doğusunda yer aldığı için yerel saati 16 dakika daha ileri­dir. Buna göre İstanbul’da yerel saat 11.00 iken, Ankara’nın yerel saati 11.16 olur.

45* doğu meridyeninde yerel saat 09.00 iken, 45’ batı meridyeninde yerel saat kaçtır?

Farklı yarım kürelerdeki meridyen değerleri toplanır.

45* + 45* = 90*

Her meridyen arasında 4 dakika fark olduğuna göre;

90* x 4′ = 360 dakika

360′: 60′ = 6 saat (iki meridyen arasındaki zaman farkı)

45* batı meridyeninde yerel saat daha geri olduğu için;

09.00 – 06.00 = 03.00 olur.

3) Türkiye’de 45° doğu meridyeninde Güneş saat 05.20’de doğmuştur.

Aynı gün Türkiye’de 26° doğu meridyeninde Güneş saat kaçta doğar?

Önce iki meridyen arasındaki zaman farkını buluruz;

45° -26° = 19°

19° x 4’= 76*

Türkiye’nin en doğusu ile en batısı arasındaki zaman farkı 76′ = 1 saat 16 dakikadır.

Güneş doğuda erken doğar, erken batar. Batıda ise daha geç doğup geç batar.

26° doğu meridyeni, 45° doğu meridyeninin batısında olduğu için burada Güneş 01 saat 16 dakika sonra doğacaktır. Bu nedenle, aradaki zaman farkı ile verilen saat toplanır.

05.20 + 01.16 = 06.36’da Güneş doğar.

4) 23 Eylül tarihinde 30° doğu boylamında yer alan İzmit’te 06.26’da doğan Güneş, 44° doğu boylamı üzerindeki Iğdır’da kaçta batar?

21 Mart ve 23 Eylül tarihlerinde gece gündüz süresi eşit olduğu için, Güneş doğduktan 12.00 saat sonra batar veya battıktan 12.00 saat sonra doğar.

Önce Iğdır’da Güneş’in doğuş saatini hesaplayalım:

44° -30° = 14°

14° x 4′ = 56 dakika fark

İğdır, İzmit’in doğusunda olduğuna göre Güneş 56 dakika önce doğacaktır.

da doğan Güneş, gece gündüz eşitliğinden dolayı 12.00 saat sonra batar:

42° doğu meridyeni üzerinde bulunan Siirt’te yerel saat 08.36 iken, An­kara’da yerel saat 08.00 olur. Buna göre Ankara hangi boylam üzerindedir?

Önce Siirt ile Ankara arasındaki yerel saat farkı bulunur:

08.36 – 08.00 = 36 dakika

Her meridyen arası 4′ olduğu için,

36′: 4′ = 9° meridyen (Siirt ile Ankara arasındaki meridyen farkı)

Ankara, Siirt’in batısında yer aldığı için başlangıç meridyenine daha yakın­dır.

42° – 9°= 33° doğu (Ankara 33° doğu meridyeninde yer alır).

Ülkemizde yerel saat, namaz vakitleri ile ramazan ayında iftar ve sahur va­kitlerinin belirlenmesinde kullanılır. Ancak, iletişimde ve çalışma hayatında yerel saatlerin ortaya çıkaracağı karışıklıkların önlenmesi için ulusal saat uygulan­maktadır.

Yorum Yap!